Polski 
English 
Deutsch 
Español 
Français 
Italiano 
Čeština 
Română 
Lietuviškai 
Українська 
Permitra • Duitsland • 2026–2027
Vergunning voor afvaltransport in Duitsland – §53 en §54 KrWG voor vervoerders
Vervoert u afval naar Duitsland, vanuit Duitsland of door Duitsland? Wij leggen uit wanneer de melding van §53 volstaat, wanneer de vergunning van §54 nodig is, wat de diensten controleren en waar de regelgeving ruimte voor interpretatie laat. Het artikel is geschreven voor vervoerders uit Nederland en België die in Duitsland rijden.
- Kreislaufwirtschaftsgesetz (KrWG)
- Verordening (EU) 2024/1157
Het kortste antwoord
Ja, ook een vervoerder uit Nederland of België valt onder de Duitse KrWG
Voor het bedrijfsmatig vervoeren van afval door Duitsland is een melding van de activiteit op grond van §53 KrWG (niet-gevaarlijk afval) of een vergunning op grond van §54 KrWG (gevaarlijk afval) nodig. Een vestiging in een ander land ontslaat niet van deze verplichting en de Duitse regels gelden ook voor activiteiten in Duitsland in het kader van grensoverschrijdende overbrenging, doorvoer inbegrepen.
Een registratie in het land van vestiging vervangt de Duitse melding niet.
Voordat u een opdracht aanneemt
Drie afzonderlijke vragen
- Afval: gevaarlijk of niet? §53 of §54?
- Bedrijf: bedrijfsmatig vervoer of uitzondering?
- Zending: Annex VII of kennisgeving?
Het nationale stelsel: melding op grond van §53 en vergunning op grond van §54 KrWG
De basis is de Duitse wet op de kringloopeconomie (Kreislaufwirtschaftsgesetz, KrWG) en de op grond daarvan vastgestelde verordening over meldingen en vergunningen (Anzeige- und Erlaubnisverordnung, AbfAEV). Het recht kent twee regimes, afhankelijk van de soort afval.
| Element | §53 KrWG – melding (Anzeige) | §54 KrWG – vergunning (Erlaubnis) |
|---|---|---|
| Afval | Niet-gevaarlijk | Gevaarlijk |
| Karakter | Melding vóór aanvang van de activiteit, de instantie bevestigt de ontvangst | Besluit van de instantie vóór aanvang van de activiteit |
| Eisen | Betrouwbaarheid van de eigenaar en de leidinggevende personen, en vakkennis van de leidinggevenden en het personeel | |
| Instantie | Instantie van de deelstaat. Voor een bedrijf gevestigd in het buitenland: van de deelstaat waar de activiteit voor het eerst wordt uitgeoefend (§7 lid 2 en §9 lid 2 AbfAEV) | |
| Bereik | Activiteit in heel Duitsland | De vergunning geldt in heel Duitsland (§54 lid 1) |
De melding van §53 is geen vergunning in de zin die men elders gewend is. De instantie kan de activiteit echter aan voorwaarden binden, in de tijd beperken, documenten opvragen en moet haar verbieden bij twijfel over de betrouwbaarheid of bij gebrek aan vakkennis (§53 lid 3). De regels voorzien niet in een vervaltermijn van de melding. Bij wijziging van wezenlijke gegevens wordt de melding opnieuw gedaan (§7 lid 7 AbfAEV).
In de regel ontbreekt de betrouwbaarheid als de eigenaar of een leidinggevende persoon in de vijf jaar vóór de melding een boete van meer dan 2 500 € heeft gekregen, onder meer wegens overtreding van het afval-, vervoers- of ADR-recht (§3 lid 2 AbfAEV).
Aan gevaarlijk afval in Duitsland hebben wij een afzonderlijk artikel gewijd: Vervoer van gevaarlijk afval in Duitsland – §54 KrWG en ADR. Hier richten wij ons op §53 en op wat voor beide regimes geldt.
Voor wie het geldt en welke uitzonderingen er zijn
De KrWG beschouwt als vervoerder van afval ieder die afval bedrijfsmatig vervoert of naar aanleiding van een andere economische activiteit (§3 lid 11). Een transportbedrijf dat afvalvervoer voor klanten verricht, valt in de eerste groep. De AbfAEV omvat ook activiteiten op Duits grondgebied in het kader van de grensoverschrijdende overbrenging van afval (§1 lid 2); het enkele ontbreken van laden of lossen in Duitsland sluit de verplichting daarom niet uit.
Entsorgungsfachbetrieb
Een gecertificeerd „gespecialiseerd afvalbedrijf” (§56 KrWG) heeft de vergunning van §54 niet nodig, maar alleen voor de gecertificeerde activiteit (§54 lid 3). Het doet nog steeds de melding van §53 en voegt het certificaat daarbij. Het certificaat is maximaal 18 maanden geldig.
Incidenteel vervoer
Van de melding is vrijgesteld vervoer naar aanleiding van een andere activiteit dat ongebruikelijk en onregelmatig plaatsvindt. Regelmaat wordt vermoed boven 20 t niet-gevaarlijk of 2 t gevaarlijk afval per jaar (§7 lid 9 AbfAEV). De uitzondering geldt niet voor vervoersbedrijven.
Afzonderlijke vergunning van §54
Voor het vervoer van gevaarlijk afval is een afzonderlijke vergunning op grond van §54 KrWG nodig, verleend na beoordeling van betrouwbaarheid en kwalificaties. De details hebben wij beschreven in het artikel over gevaarlijk afval.
Wie een vergunning op grond van §54 heeft, hoeft de activiteit niet aanvullend te melden op grond van §53 (§53 lid 1). Verdere uitzonderingen op de vergunning, bijvoorbeeld voor terugnamesystemen of koeriersdiensten, noemt §12 AbfAEV.
Op de weg: borden „A” en documenten in het voertuig
Wie in het kader van zijn activiteit afval vervoert, voorziet het voertuig vóór de rit van twee witte, reflecterende borden „A” (A-Schilder, §55 KrWG). De afmetingen bepaalt §10 van de wet op de overbrenging van afval (AbfVerbrG): minstens 40 × 30 cm, een zwarte letter „A” van 20 cm hoog, een bord aan de voorkant en aan de achterkant, en bij een combinatie met aanhanger aan de achterkant van de aanhanger. Vervoer naar aanleiding van een andere activiteit hoeft niet te worden gemarkeerd. De instantie kan in bijzondere gevallen van de borden vrijstellen (§13a AbfAEV). De borden „A” vervangen de ADR-markering niet.
In het voertuig moet een document aanwezig zijn dat de bevoegdheid bevestigt (§13 AbfAEV):
- bij §53: een kopie of afdruk van de door de instantie bevestigde melding; zolang de instantie haar niet heeft bevestigd, een kopie met een aantekening daarover;
- bij §54: een kopie of afdruk van de vergunning, ook als er tijdens de rit niet-gevaarlijk afval wordt vervoerd;
- bij de vrijstelling voor een Entsorgungsfachbetrieb: een geldig certificaat.
Bij grensoverschrijdende overbrenging komen daar de documenten van de zending zelf bij (Annex VII of kennisgevingsdocumenten).
Grensoverschrijdend transport: Annex VII, kennisgeving en DIWASS
De melding van §53 of de vergunning van §54 heeft betrekking op de vervoerder. De procedure voor een concrete zending wordt bepaald door Verordening (EU) 2024/1157, die van toepassing is sinds 21 mei 2026: bij afval dat voor nuttige toepassing in aanmerking komt is dat Annex VII (art. 18), in andere gevallen voorafgaande schriftelijke kennisgeving en toestemming (kennisgeving).
Het federale ministerie van Milieu (BMUKN) en de deelstaten hebben op 28 april 2026 bekendgemaakt dat bij overbrengingen op grond van art. 18 tot 31 december 2026 geen sancties worden opgelegd voor het voeren van Annex VII op papier, mits de documenten in het voertuig worden meegevoerd en op het nieuwe model zijn opgesteld. Uiterlijk vanaf 1 januari 2027 geldt de elektronische vorm. De overgangsperiode geldt niet voor kennisgevingen: daarvoor is DIWASS verplicht sinds 21 mei 2026.
Controles en sancties
De naleving van de KrWG wordt gecontroleerd door de instanties van de deelstaten. Bij de controle van afvaloverbrengingen werken zij samen met de douane en het Federale Bureau voor Logistiek en Mobiliteit (BALM, §11 lid 2 AbfVerbrG). Tegen bedrijven zonder zetel of vestiging in Duitsland legt BALM de boetes op voor wegvervoer (§69 lid 4 KrWG).
Geen melding van §53
Vervoer van niet-gevaarlijk afval zonder melding of met een verouderde melding.
Gevolg: boete tot 10 000 € (§69 lid 2 punt 1 KrWG).
Gevaarlijk afval zonder §54
Het bedrijf heeft alleen een melding van §53, terwijl de lading een afvalcode voor gevaarlijk afval heeft.
Gevolg: boete tot 100 000 € (§69 lid 1 punt 7 KrWG).
Geen borden „A” of document
Voertuig zonder markering of bestuurder zonder kopie van de melding of vergunning.
Gevolg: boete tot 10 000 € voor elk van deze overtredingen (§69 lid 2 punt 13 en 15 KrWG, §15 AbfAEV).
Illegale overbrenging
Verkeerde procedure voor de zending, bijvoorbeeld Annex VII in plaats van kennisgeving.
Gevolg: boete tot 50 000 € (gevaarlijk afval) of 20 000 € (§18 AbfVerbrG). In bepaalde gevallen een misdrijf op grond van §326 StGB.
De genoemde bedragen zijn maxima. De hoogte van de boete in een concreet geval wordt door de instantie bepaald. Het indirecte gevolg is soms ernstiger dan de boete zelf: een boete van meer dan 2 500 € kan de betrouwbaarheid van het bedrijf bij een volgende melding of vergunningaanvraag ondermijnen.
Betwiste kwesties en vragen die per bedrijf moeten worden beantwoord
- Welke deelstaat is bevoegd bij louter doorvoer? De bepaling spreekt van de plaats waar de activiteit „voor het eerst” wordt uitgeoefend. Bij doorreis door meerdere deelstaten moet dit per geval worden vastgesteld.
- Rijden tussen indiening en bevestiging van de melding. De AbfAEV voorziet in de situatie waarin de instantie de melding nog niet heeft bevestigd. De instantie kan echter voorwaarden stellen of de activiteit verbieden, dus het risico hangt af van de volledigheid van de documenten.
- Gemengde ladingen en onzekere classificatie. De keuze tussen §53 en §54 hangt af van de classificatie van het afval volgens de Duitse afvallijst (AVV). Een code met een sterretje betekent in beginsel gevaarlijk afval (§3 AVV), dus §54, ook als de rest van de lading uit niet-gevaarlijk afval bestaat. De instantie kan in uitzonderlijke gevallen anders oordelen over het afval.
De eisen in andere landen op de route beschrijven wij in het overzicht Afvaltransport door Europa in 2026/2027.
Veelgestelde vragen
Volstaat een registratie in mijn eigen land voor afvaltransport in Duitsland?
Nee. Een registratie in het land van vestiging is een nationale registratie. Voor bedrijfsmatig afvalvervoer in Duitsland is een melding van §53 of een vergunning van §54 KrWG nodig, tenzij het bedrijf onder een wettelijke uitzondering valt. Voor gevaarlijk afval is een afzonderlijke vergunning van §54 nodig – details in een afzonderlijk artikel.
Is een melding nodig als ik alleen door Duitsland rijd?
In beginsel wel. De AbfAEV omvat activiteiten op Duits grondgebied in het kader van de grensoverschrijdende overbrenging van afval en de wet ontslaat doorvoer niet.
Mag ik met een melding van §53 gevaarlijk afval vervoeren?
Nee. Gevaarlijk afval vereist een vergunning van §54 of een grond voor vrijstelling, bijvoorbeeld een Entsorgungsfachbetrieb-certificaat voor het desbetreffende bereik. De details beschrijven wij in het artikel over §54 KrWG.
Hoe lang is de melding van §53 geldig?
De regels voorzien niet in een vervaltermijn. De instantie kan de activiteit wel in de tijd beperken en bij wijziging van wezenlijke gegevens (bijvoorbeeld het bedrijf of de leidinggevende personen) wordt de melding opnieuw gedaan.
Volstaat de Duitse melding ook in andere EU-landen?
De melding en de vergunning van de KrWG zijn Duitse bevoegdheden. De eisen aan de vervoerder in andere landen op de route volgen uit hun nationale recht en moeten afzonderlijk worden nagegaan.
Welke straffen staan er op het ontbreken van een melding?
De KrWG voorziet in een boete tot 10 000 € voor het ontbreken van de melding van §53 en tot 100 000 € voor het vervoer van gevaarlijk afval zonder vergunning van §54. Tegen buitenlandse bedrijven voert BALM de procedure.