Transport odpadów do Szwajcarii: BAFU, Annex VII, tranzyt

Nie. Federalny Urząd ds. Środowiska (BAFU, ang. FOEN) wskazuje, że ani szwajcarskie, ani zagraniczne firmy nie muszą rejestrować się w Szwajcarii tylko dlatego, że przewożą odpady. Dotyczy to również przejazdu tranzytowego.

Ta zasada dotyczy jednak wyłącznie samego przewoźnika. Nie rozstrzyga, czy dana przesyłka wymaga zgody, i nie zastępuje rejestracji w państwach UE na trasie, np. zgłoszenia z §53 KrWG w Niemczech czy rejestracji EDM w Austrii.

Kabotaż w Szwajcarii jest zakazany. Zagraniczny przewoźnik nie może przewozić odpadów między dwoma miejscami w Szwajcarii. Może natomiast przywieźć odpady do Szwajcarii albo załadować je tam i wywieźć za granicę.

Wymagania krajów UE opisujemy w przeglądzie Transport odpadów po Europie.

Szwajcaria należy do OECD, ale nie do UE. Po stronie szwajcarskiej obowiązuje rozporządzenie o przemieszczaniu odpadów (VeVA, SR 814.610), a po stronie unijnej rozporządzenie 2024/1157. Oba trzeba spełnić równolegle.

Wyjątek w obu kierunkach: odpady z zielonej listy OECD kierowane do odzysku, przewożone z lub do państwa OECD albo UE, nie potrzebują zgody BAFU, jeśli nie są odpadami specjalnymi (Sonderabfälle) ani innymi odpadami podlegającymi kontroli (art. 14 ust. 3, art. 15 ust. 2, art. 22 ust. 2 VeVA). Tranzyt takich odpadów do odzysku nie wymaga zgłoszenia w Szwajcarii (art. 29 ust. 1bis).

Po stronie UE procedurę wyznacza rozporządzenie 2024/1157: odpady z zielonej listy do odzysku jadą z Annex VII (art. 18), a odpady niebezpieczne, odpady z załącznika IV, mieszaniny spoza załącznika IIIA i przesyłki do unieszkodliwienia wymagają uprzedniej notyfikacji i zgody. Szwajcarska klasyfikacja może dodać własne wymagania.

Więcej: Zielona czy bursztynowa lista? Dlaczego kod EWC nie wystarczy.

B3011: ten sam odpad, dwie różne procedury

Od 21 maja 2026 r. wywóz z UE do państw OECD odpadów tworzyw sztucznych z wpisu B3011 wymaga uprzedniej notyfikacji i zgody (art. 44 ust. 2 lit. c rozporządzenia 2024/1157). Dotyczy to także Szwajcarii. BAFU wskazuje, że po stronie szwajcarskiej taki import do odzysku nie potrzebuje własnej zgody, a w kierunku Szwajcaria → UE prawidłowo zakwalifikowany B3011 nadal może jechać z Annex VII.

Odpady PVC wymagają według BAFU co do zasady notyfikacji, bo dawny wpis OECD GH013 nie występuje w załączniku III rozporządzenia 2024/1157.

Zmieszane odpady komunalne

Rozporządzenie (UE) 2026/1703, obowiązujące od 30 lipca 2026 r., wyłączyło Szwajcarię z zakazu wywozu zmieszanych odpadów komunalnych do odzysku (art. 44 ust. 2 lit. f). Takie przesyłki nadal wymagają notyfikacji i zgody.

Art. 27 rozporządzenia 2024/1157 przewiduje od 21 maja 2026 r. elektroniczną wymianę dokumentów zarówno przy notyfikacji, jak i przy Annex VII. Polski GIOŚ toleruje do 31 grudnia 2026 r. papierowy Annex VII w nowym wzorze. To stanowisko organu, a nie zmiana przepisu.

Od 21 maja 2027 r. eksporter z UE musi też wykazać, że instalacja w kraju przeznaczenia postępuje z odpadami w sposób bezpieczny dla środowiska (art. 46). BAFU informowało w lipcu 2026 r., że umowy UE–Szwajcaria zwalniającej z tego obowiązku nie ma.

Więcej: DIWASS od 2027 r..

• Stare notyfikacje. Rozporządzenie 1013/2006 stosuje się dalej tylko do przesyłek, dla których notyfikację złożono i organ przeznaczenia potwierdził jej otrzymanie przed 21 maja 2026 r. (art. 85 ust. 3). Sama data złożenia nie wystarcza.
• Kwalifikacja B3011. O wpisie decydują skład, segregacja i zanieczyszczenia. Ta sama partia może jechać różnymi procedurami w zależności od kierunku.
• Papierowy Annex VII w innych państwach. Tolerancja GIOŚ dotyczy polskiego organu. Podejście organów innych państw na trasie trzeba ocenić osobno.
• System Revia. BAFU zapowiada zastąpienie veva-online systemem połączonym z DIWASS, ale nie podaje terminu.

Na granicy dochodzą też formalności celne według przepisów szwajcarskiej administracji celnej (BAZG).