English 
Deutsch 
Español 
Français 
Italiano 
Nederlands 
Čeština 
Română 
Lietuviškai 
Українська 
Permitra • Transport odpadów w Europie • 2026–2027
Transport odpadów po Europie: zezwolenia, rejestracje i dokumenty na Twojej trasie
Masz zlecenie z Polski do Niemiec, z Czech do Holandii albo z Belgii do Włoch? Wyjaśniamy, dlaczego nie istnieje jedno europejskie zezwolenie, co reguluje prawo UE, a co prawo każdego kraju na trasie.
- Rozporządzenie (UE) 2024/1157
- Przegląd krajów
- Stan prawny: 11.11.2026
Najkrótsza odpowiedź
Jedno zezwolenie na całą Europę nie istnieje
Prawo UE reguluje przemieszczenie konkretnej przesyłki: Annex VII albo notyfikację i zgodę. Uprawnienia przewoźnika wynikają z prawa każdego państwa, przez które jedzie ładunek, także przy samym tranzycie.
Wpis BDO, Annex VII ani zezwolenie z jednego kraju nie obejmują automatycznie całej trasy.
Trzy poziomy
Co trzeba rozdzielić
- Odpad: Annex VII czy notyfikacja?
- Przewoźnik: rejestracja lub zezwolenie w krajach trasy.
- Dokumenty: DIWASS w 2026 i 2027 r.
Trzy poziomy wymagań, które działają niezależnie
Rozporządzenie (UE) 2024/1157, stosowane od 21 maja 2026 r., określa, na jakich zasadach przesyłka odpadów może przekroczyć granicę. Nie daje przewoźnikowi prawa do wykonywania transportu odpadów w państwach członkowskich. To nadal sprawa prawa krajowego.
Odpad i procedura
Co dokładnie jedzie i czy przesyłka podlega Annex VII, notyfikacji, czy zakazowi.
Przewoźnik
Rejestracja lub zezwolenie w kraju załadunku, tranzytu i rozładunku, według prawa każdego z nich.
Dokumenty
Annex VII lub dokumenty notyfikacyjne, wymiana danych w DIWASS i zgodność dokumentów z ładunkiem.
Dwa samochody mogą wieźć ten sam odpad na podstawie tego samego Annex VII, a legalnie wykona przewóz tylko ten przewoźnik, który ma komplet krajowych uprawnień na trasie.
Annex VII czy notyfikacja: decyduje odpad, nie przewoźnik
Zgodnie z art. 4 rozporządzenia 2024/1157 ogólnym wymogom informacyjnym (art. 18, dokument Annex VII) podlegają przesyłki do odzysku powyżej 20 kg odpadów z załącznika III lub IIIB oraz niektórych mieszanin z załącznika IIIA. Uprzednie pisemne zgłoszenie i zgoda (notyfikacja) dotyczy m.in. odpadów niebezpiecznych, odpadów z załącznika IV, odpadów bez jednego wpisu w załącznikach oraz wszystkich przesyłek do unieszkodliwienia.
| Procedura | Typowa sytuacja | Dokumenty |
|---|---|---|
| Art. 18 / Annex VII | Odpady z zielonej listy kierowane do odzysku | Annex VII, umowa między organizatorem a odbiorcą, wymiana danych zgodnie z art. 27 |
| Notyfikacja | Odpady niebezpieczne, załącznik IV, mieszaniny spoza IIIA, unieszkodliwianie | Zgody właściwych organów, dokument przemieszczenia, umowa, gwarancja finansowa |
Kod 15 01 02 albo brak gwiazdki przy kodzie nie dowodzi jeszcze, że przesyłka może jechać na Annex VII. Liczą się wpis Basel/OECD, rzeczywisty skład, zanieczyszczenia, kierunek i proces odzysku.
Więcej: Zielona czy bursztynowa lista? Dlaczego kod EWC nie wystarczy oraz Annex VII 2026/2027: nowy formularz.
DIWASS: inne terminy dla notyfikacji i dla Annex VII
Art. 27 rozporządzenia przewiduje od 21 maja 2026 r. elektroniczną wymianę dokumentów przez centralny system Komisji (DIWASS) lub systemy z nim połączone, zarówno przy notyfikacji, jak i przy Annex VII. Dla Annex VII polski GIOŚ toleruje okres przejściowy. To stanowisko organu, a nie zmiana przepisu.
- 21.05.2026
Nowe rozporządzenie
Notyfikacje w DIWASS; nowy wzór Annex VII i umowy.
- 01.01.2027
Annex VII w DIWASS
Koniec tolerowanej przez GIOŚ papierowej obsługi art. 18.
- 21.05.2027
Eksport poza UE
Obowiązki eksporterów, m.in. wykazanie, że instalacja za granicą postępuje z odpadami w sposób bezpieczny dla środowiska (art. 46).
Konto w DIWASS nie zastępuje krajowej rejestracji przewoźnika. To system wymiany dokumentów, a nie zezwolenie na transport. Szczegóły opisujemy w artykule DIWASS od 2027 r..
Uprawnienia przewoźnika w poszczególnych krajach
Każde państwo ma własny system: rejestrację, zgłoszenie albo zezwolenie, własny organ i własny zakres. W większości krajów obowiązek obejmuje także firmy zagraniczne. Poniżej kraje, w których prowadzimy formalności dla przewoźników.
| Kraj | System dla przewoźnika | Więcej |
|---|---|---|
| Polska | Wpis do rejestru BDO w zakresie transportu odpadów | BDO dla przewoźników |
| Niemcy | Zgłoszenie z §53 KrWG; dla odpadów niebezpiecznych zezwolenie z §54 KrWG | Niemcy |
| Austria | Rejestracja przewoźnika w austriackim systemie EDM (AWG 2002) | Austria |
| Czechy | Zgłoszenie działalności przewoźnika przed jej rozpoczęciem (ustawa 541/2020 Sb.) | Czechy |
| Holandia | Wpis na listę VIHB prowadzoną przez NIWO | Holandia |
| Belgia | Trzy regiony, trzy systemy: Flandria (OVAM), Walonia (SPW), Bruksela (Bruxelles Environnement) | Belgia |
| Luksemburg | Osobne tryby dla wwozu odpadów do Luksemburga i dla ich odbioru w Luksemburgu | Luksemburg |
| Włochy | Wpis do Albo Nazionale Gestori Ambientali, przy przewozach transgranicznych zwykle kategoria 6 | Włochy |
| Dania | Wpis do Affaldsregistret przy przewozie odpadów na cudzy rachunek | Dania |
| Szwecja | Zezwolenie na podstawie avfallsförordningen (SFS 2020:614) | Szwecja |
| Finlandia | Wpis do rejestru gospodarki odpadami (jätelaki 646/2011) | Finlandia |
| Rumunia | Krajowe wymogi wobec przewoźników odpadów | Rumunia |
| Wielka Brytania | Rejestracja przewoźnika odpadów (Control of Pollution (Amendment) Act 1989), osobno w Anglii, Walii i Szkocji | – |
| Irlandia | Zezwolenie na zbieranie odpadów (Waste Management (Collection Permit) Regulations 2007) | – |
W Anglii rozporządzenie SI 2026/873 przenosi przewoźników odpadów z dotychczasowej rejestracji do systemu zezwoleń środowiskowych. Nowe zasady wchodzą w życie w lipcu 2027 r., z okresami przejściowymi dla firm już zarejestrowanych.
Szwajcaria nie wymaga rejestracji przewoźnika odpadów, ale konkretna przesyłka może wymagać zgody BAFU. Opisujemy to w artykule Transport odpadów do Szwajcarii.
Przykład: Polska → Niemcy → Holandia
Przewoźnik z Polski wozi makulaturę do zakładu odzysku w Holandii. Ten sam kurs dotyczy trzech porządków prawnych:
Wpis BDO w zakresie transportu odpadów; ewentualnie SENT, zależnie od towaru.
Zgłoszenie z §53 KrWG obejmuje także przejazd w ramach przemieszczenia transgranicznego.
Wpis na listę VIHB.
Przesyłka może jechać na Annex VII tylko wtedy, gdy makulatura spełnia warunki zielonej listy. Jeśli zawiera zanieczyszczenia wykluczające taki wpis, potrzebna jest notyfikacja, a krajowe uprawnienia przewoźnika pozostają te same.
Najczęstsze błędne założenia
„Mam BDO, więc mogę jechać wszędzie”
BDO to polska rejestracja. Inne kraje stosują własne przepisy wobec przewoźników.
Skutek: kara w państwie, w którym brakuje uprawnienia.
„Przez ten kraj tylko przejeżdżam”
W wielu państwach obowiązek obejmuje także tranzyt, np. w Niemczech i Austrii.
Skutek: zatrzymanie pojazdu w kraju tranzytu.
„Annex VII to zezwolenie”
Annex VII dokumentuje przesyłkę w procedurze informacyjnej. Nie daje przewoźnikowi uprawnień krajowych.
Skutek: brak wymaganej rejestracji mimo poprawnego dokumentu.
„Zgoda z notyfikacji wystarczy”
Zgody organów dotyczą przesyłki. Przewoźnik wskazany w notyfikacji nadal potrzebuje uprawnień w krajach trasy.
Skutek: przewóz niezgodny z prawem krajowym.
Najczęstsze pytania
Czy istnieje jedno zezwolenie na transport odpadów w całej UE?
Nie. Rozporządzenie 2024/1157 reguluje przemieszczanie przesyłek odpadów, a uprawnienia przewoźnika wynikają z prawa każdego państwa na trasie.
Czy Annex VII zastępuje krajowe zezwolenie przewoźnika?
Nie. Annex VII to dokument procedury informacyjnej z art. 18 dla konkretnej przesyłki. Nie zastępuje rejestracji ani zezwolenia przewoźnika w kraju trasy.
Czy tranzyt wymaga krajowej rejestracji?
W wielu krajach tak. W Niemczech przepisy wprost obejmują przejazd w ramach przemieszczenia transgranicznego, a w Austrii rejestracja jest potrzebna przy każdym przewozie odpadów po jej terytorium. Zakres zależy od prawa konkretnego państwa.
Od kiedy Annex VII musi być w DIWASS?
Art. 27 rozporządzenia przewiduje elektroniczną wymianę od 21 maja 2026 r., także dla Annex VII. Polski GIOŚ toleruje jednak papierowy Annex VII w nowym wzorze do 31 grudnia 2026 r. Przy notyfikacji takiej tolerancji nie ma.
Czy firma spoza UE może wozić odpady w Unii?
Zależy to od prawa każdego kraju trasy oraz od wymogów DIWASS. Firmy z Ukrainy opisujemy w artykule Transport odpadów z UE do Ukrainy.